archiveren

Tagarchief: koken met onkruid

gewone melkdistel1(English version here)

Gewone en gekroesde melkdistel (Sonchus oleraceus en S. asper) zijn niet alleen twee heel algemene onkruiden, het is ook een heel smakelijke gratis groente, die dikwijls zelfs in de moestuin opduikt: Beide soorten zijn jong, best voor ze bloeien, een heel lekkere wilde vervanging voor een iets bitterder sla of andijvie, ware het niet dat ze dikwijls, als distel zijnde, toch iets te stekelig zijn rauw gebruik (afhankelijk van het exemplaar, en op zich zijn de bladeren altijd heel zacht mals).Daarom dat ik ze eerder gebruik voor mijn ‘wilde andijviestoemp’ (lekker bij worst), of voor een simpel gemixt vegetarisch slasoepje zoals ik er vandaag één gemaakt heb.

Het recept voor de soep is heel simpel:

ingrediënten:
1 ajuin (ui voor de Nederlanders)
1 aardappeltje
een redelijke bussel melkdistelbladeren
bouillonblokje, peper, zout
water

bereiding:
Ajuin in kleine stukjes snijden en fruiten, aardappel in blokjes en in stukjes gesneden melkdistel laten stoven met een weinig water, bouillon toevoegen en kruiden en dan wanneer alles goed gaar is mixen met staafmixer en water toevoegen, en dan even terug laten koken om de smaken te laten mengen…

Lekker simpel snel zomers vegetarisch soepje (als je groentebouillon gebruikt toch) van onkruid dat je anders weggooit…

Tip: dit soort van gemixte soepjes is trouwens het lekkerst als hij nog een dag heeft kunnen staan…

smakelijk

Bram

Knopkruid, op het voetpad in het hartje van Antwerpen.

(English version here)

Knopkruid of Galinsoga is hier, en in grote delen van de wereld trouwens, één van die verschrikkelijke onkruiden die het werk in je moestuin zwaarder maken… Een snelgroeiend eenjarig plantje dat verdwijnt vanaf de eerste vorst, maar dat enorm veel zaden verspreidt en laat het volgend voorjaar terug overal opduikt. Maar wat minder bekend is, is dat dezelfde plant, onder de naam van ‘guasca’, in zijn oorspronkelijke verspreidingsgebied in Zuid-Amerika een onontbeerlijk ingrediënt is van bepaalde gerechten, zoals de Columbiaanse ‘ajiaco‘, een dikke maaltijdsoep met kip, drie soorten aardappelen, en hele kolven suikermais die in hun geheel mee gekookt worden, uren lang tot de kleine aardappeltjes opgelost zijn. Als je recepten zoekt op het internet kom je al snel uit op recepten die de plant als heel mysterieus inheems spul omschrijven en gedroogde import aanbevelen, maar zowel in Europa als in N-Amerika is er kans dat je de plant in kwestie gewoon in de moestuin hebt staan en er al hebt zitten vloeken.

In Vlaanderen en heel dit deel van Europa komen er twee sterk op elkaar gelijkende soorten Galinsoga voor, kaal en harig knopkruid (G. parviflora en G. quadriradiata), die allebei even bruikbaar zijn in de keuken en vooral door specialisten uit elkaar te houden zijn… Liefst jonge planten gebruiken, en niet teveel stengels. Vanaf dat de plant goed in bloei geraakt en zaadjes maakt gaat de eetbaarheid wel achteruit…

Mijn eerste poging om iets in de richting van ajiaco te maken (met een beetje Vlaamse waterzooi-invloeden) had geen 3 soorten Andes-aardappelen, maar twee rassen aardappelen met rode en geelachtige schil (beide vastkokend). Ook heb ik maar een simpel blikje mais gebruikt inplaats van kolven. Recepten geven aan om schijfjes avocado erbij te serveren, zure room en kappertjes, maar ik had geen zure room dus ik heb guacamole gemaakt.

Het resultaat was verrassend lekker, en een heel vullende maaltijdsoep. De ‘guascas’ geven aan het gerecht een voor mij nieuwe smaak, die nog het meest doet denken aan de smaak van zonnebloem-bloemblaadjes (ben ik de enige die daar soms op knabbelt?) en waar zeker nog andere interessante combinaties mee te maken zijn… voor de liefhebbers is hier het eerste Vlaamse ajioca-recept:

ajiaco-zooi met guascas

ingrediënten:
1 ajuin
1 sjalot
1 halve kipfilet
2 rode aardappelen
2 gele aardappelen
een grote bos knopkruid
2 kippenbouillon
1 tomaat
een handje verse erwten
1 blikje suikermais
peper, zout, chilipeper, oregano…
1 avocado
1 lepel yoghurt
kappertjes

Bereidingswijze:
snij de ajuin en sjalot in kleine reepjes, en lfruit ze in een beetje olie. Snijd de kipfilet in kleine stukjes en laat mee aanbraden met een deel van het in stukjes gehakt knopkruid. voeg dan de aardappelen toe, die in blokjes of schijfjes gesneden zijn. (Ik laat de vorm van de stukjes varieren per variëteit, dat geeft wat meer variatie.)
Voeg een blikje mais toe, erwten en een in stukjes gesneden tomaat, en laat alles minstens een uur sudderen (af en toe roeren en zien dat er niks begint aan te
bakken) tot de aardappelen beginnen op te lossen en er een dikke saus ontstaat. Als het teveel ingekoot is voeg je terug water toe. 10 minuten voor het einde voeg je de rest van het fijgehakte knopkruid toe om mee te koken.

Ondertussen maak je guacamole van een zachte rijpe avocado met een lepel yoghurt, wat citroensap, peper en zout, en paprikapoeder naar smaak.

Voor het serveren worden naast guacamole er nog kappertjes naar smaak toegevoegd. Lekker met rode wijn. Een vegetarische/veganistische versie moet trouwens evengoed lukken.

Zevenblad (Aegopodium podagraria) is één van de hardnekkigste onkruiden om in je tuin te hebben, een quasi-onuitroeibaar woekerend plantje dat menig tuinier grijs haar heeft bezorgd. Maar misschien is de haat die sommigen tegen deze plant hebben wel schromelijk overdreven, eigenlijk is hij niet echt lelijk en een goeie inheemse bodembedekker, die in het voorjaar mooie witte bloemschermen geeft. Dat niet iedereen de plant haat wordt wel bewezen door het feit dat er zelfs tuinvarianten van bestaan!

Maar behalve het esthetische is het ook op andere vlakken een heel bruikbare plant, met een heel lange en interessante geschiedenis. De Romeinen gebruikten hem als groente, en voerden hem overal in waar ze kwamen om zo een makkelijke voedselbron te hebben, en zevenblad is inderdaad een lekkere en ook heel voedzame groente. De heel jonge bladeren zijn rauw eetbaar, maar oudere bladeren zijn te taai en te sterk van smaak en worden best gekookt; als de plant gebloeid heeft zijn de bladeren niet meer eetbaar. De smaak zit ergens tussen die van andere schermbloemigen uit de keuken: kervel, peterselie en selder in, met een klein zoetig vleugje anijs erbij.

Ook in de kruidengeneeskunde wordt hij gebruikt trouwens, hij zou werkbaar zijn tegen rheuma, jicht en pijnlijke gewrichten, en werd om die reden ook al gekweekt door middeleeuwse monniken.

De beste manier om hem te bestrijden als je hem toch wegwil uit je tuin is uitputten: steeds opnieuw uittrekken of afsnijden tot de plant alle ondergrondse opslag kwijt is en de plant niet meer terug komt. Daarbij kan je hem ook gebruiken in de keuken, en misschien dat je hem tegen dat hij weg is dan wel gaat missen.

Deze eenvoudige soep is één van de vele simpele zomersoepjes die ik graag maak, die van recept waarschijnlijk verdacht veel op mijn brandnetelsoep lijkt, maar ze blijkt zeer populair te zijn. Bovendien is hij simpel te maken en vrij goedkoop.

!!Als je planten in het wild verzamelt (ook in je eigen tuin), wees dan altijd zeker dat je de juiste soort hebt, gebruik een flora of veldgids of een site als wilde planten, en gebruik niets waarvan je niet echt zeker bent!! De schermbloemenfamilie heeft een aantal heel gifige soorten die je niet op je bord wil leggen, maar zevenblad heeft geen echte giftige look-alike in deze streken met hetzelfde blad en bladstelen die een driehoekige doorsnede hebben.

 Zevenbladsoep

 ingrediënten:
1 ajuin
olie
1 aardappel
1 grote bos zevenblad
bouillonblokje en water.

bereiding:
snij de ajuin in stukjes, en fruit hem met een beetje olie. Snij de aardappel in heel kleine blokjes, was de zevenblad-bladeren en hak ze in stukjes, en laat aardappel en zevenblad met een klein beetje water stoven tot alles zacht is. Voeg dan water en bouillon toe en mix met een staafmixer, en breng terug aan de kook zodat ze smaken beter mengen. (Als de soep nog wat ‘kriebelt’ in je keel kan je best ook nog eens de staafmixer erdoor jagen.)

Warm serveren.

Smakelijk

Bram